Ut mien Schooltied

 

 In de Volksschool

 

 

Mien eerste Schooldaag

 

To de Inschoolung geev dat do ok al een Schooltüüt. Dat sull uns dat Elend een beten versöten.

 

Inne School hebben de ölleren Schöler to Begrötung een kleene Stück opföhrt. Dor gung dat um Nis Puk un de kreeg Pankooken to eten. Dor heff ik mi dacht: Wo dat Pankooken gifft, kannt nich so schlecht sin.

 

 

Tweeklassige Volksschool

 

 

In de Ünnerklass gungen dat eerste bit veerte Schooljohr. Dat harr Vördeele un Nadeele. För mi weer dat öft goot. Wenn ik min Reegen op de ole Schiefertofel fertig schreven harr, höre ik to, wat de höheren Klassen makten. Dor floog Nils Holgerson op de Rügg vun een Goos över Schleswig-Holsteen oder dor wurr vertellt, wie de Dithmarscher prohlten: Wohr di Gard, de Buur, de kümmt. Ik harr ni Langewiel inne School.

 

 

Dat Storchennest

 

De Naver güntöver harr een feine Buernhuus mit Strohdack. An de eene Enn weer een Storchennest op't Dack. Dat weer dat eenzige mitten in't Dörp. Johr för Johr keemen dor Störche un trucken Jungen op. Dor hem wi uns immer to freut.

 

Denn bue de Buer dat Nest op eenmol aff. Wat weer passeert? He harr twee Enkel, de op sin Hoffplatz speelten un de harrn lütte Kreutzottern funnen, de ut dat Storchennest fullen weern. Dor kreeg he dat mit de Angst to doon.

 

De Gemeende hett denn neben de Schoolhuus een Mast mit een Wagenrad opstellt. Dat nüe Nest hem de Störche annohmen, ok wenn wi in de Pausen luut weern.

 

 

De Lehrerin kunn sik dat ok nich vörstellen

 

Johrn later, dor weer ik al sülms Lehrer, heff ik min ole Lehrerin wedderdrapen. Ik heff eer fragt, wie se dat makt hett mit över föfftig Kinner in veer verschiedene Johrgänge, denn ik kunn mi dat nich vörstellen. „Das konnte ich auch nicht.“, hett se seggt. Dat hett mi umhaut.

 

 

 

Opnahmeprüfung

 

Dree Jungs ut min Klass sullen to Stadt to School, de Lehrersön, de Sön vun de Bürgermeister un ik. Wi sulln een Opnahmeprüfung maken. De Lehrer hett mit uns dree för de Prüfung övt; he harr Böker, dor weern Musteropgaben in. Dor neehm he keen Geld för. Na de schriflichen Arbeiten sullen wie dree inne Stadt een mündliche Prüfung maken, dat weern dree Daag Probeünnerricht. För de Landkinner weer dat obligatorisch, de Stadtkinner mussen blots hen, wenn de Arbeiten nich goot nuch wesen weern. De Stadtkinner meenen se weern wat beteres. As een vun de Jungs een Woort to veel sä, heff ik mi mit em prügelt. Min Vadder verstunn de Welt nich mehr; dat weer doch sunst nich min Oort. Hüüt wür man seggn, dat weer de Stress, over dat Woort kennen wi noch nich.

Dat End vun't Leed weer, dat twee vun uns annohmen wurrn un een nicht. De nich annohmen wurr, dat weer de Lehrersön.

 

He is später Ingenieur wurrn un hett mehr Geld verdeent as ik. Bit hüüt kann ik nich begriepen, dat man nich all de Kinner tohoop ünnerrichtet. Wenn ik mit de Jungs, de inne Dörpschool bleven sind, speelt heff, kunn ik nich marken, dat se dümmer weern as ik.

 

 

To Stadt To School

 

Een Neger inne School

 

An mien eerste Daag in de hooge School keemen wi in de Aula. Dor geev dat een Fier to Begrötung. Ohne Latein deern se dat nich: „Per Aspera ad Astra!“, kreegen wi mit op den Weg. Op ruge Weeg to de Steerns, heet dat wull op Plattdüütsch un dat bedüde, wi sullen uns man ranholen.

De School harr een Chor un een Orchester un de sungen un speelten för uns. Dor weer een Lehrer för toständig, de harr een ganz dunkle Gesicht. „Ik gloov, dor is een Neger an de School“, heff ik to Hus vertellt. Dat stimme over nich, de Mann weer blots in Skiurlaub wesen. In Skiurlaub fohre over keener ut de Dörp, so'n Gesichtsfarv harr ik mien Levdag noch nich sehn.

 

 

 

Moin! Moin!

 

De Lehrer dor weern all studeerte Lüüt, för de harr ik Respekt. Over mit ehr Plattdüütsch weer dat nich so wiet her.

 

Unse ole Lateinlehrer geev een Bispill för de muulfuhlen Schleswig-Holsteener: De Schosteenfeger klingelt; un as de Dör opmakt ward, gifft dat disse Dialog: „Moin“ „Moin“ - „Moin?“ „ Moin!“ - „Moin“ „Moin“.

 

He hett uns dat verklort: To Anfang un to Enn ward grötet. In de Mitt ward afsproken, ob Morn fegt warrn kann. He meene „Moin“ weer datselve as dat hochdüütsche „Morgen“.

 

As ik dat to Hus vertelle, seer Vadder: „Hest du al mol hört, dat eener seggt hett: Moin kümmt de Schosteenfeger? De Kerl weet dor nix vun aff. Keen Mensch bi uns kann seggen, wat „moin“ bedüden deit. Wohrschienlich kümmt dat vun de Ostfreesen her. Wat immer dat heeten mag, „Morn“ is dat nich.

 

 

 

 

 

wieter>>>